Historia Stowarzyszenia STOP Nielegalnym Farmaceutykom
1. Geneza i Formalne Powstanie
Stowarzyszenie powstało jako odpowiedź na rosnącą skalę przestępczości farmaceutycznej w Polsce i na świecie, w tym fałszowania leków, handlu nielegalnymi produktami leczniczymi oraz nieuregulowaną dystrybucję w internecie.
| Aspekt | Szczegóły |
| Data Rejestracji | 11 maja 2017 roku |
| Pełna Nazwa | STOP NIELEGALNYM FARMACEUTYKOM – STOWARZYSZENIE WSPIERANIA OCHRONY ZDROWIA I PRAWORZĄDNOŚCI |
| Numer KRS | 0000676986 |
| Cel Nadrzędny | Ochrona zdrowia publicznego poprzez walkę z substandardowymi, nielegalnymi i sfałszowanymi produktami leczniczymi, wyrobami medycznymi oraz przestępczością w sektorze farmaceutycznym. |
Export to Sheets
2. Fundament i Współpraca Akademicka
Od samego początku istnienia Stowarzyszenie było silnie związane ze środowiskiem naukowym i eksperckim. Kluczową rolę w jego działalności i kształtowaniu misji odegrał prof. dr hab. n. farm. Zbigniew Fijałek, jeden z czołowych polskich ekspertów w dziedzinie przestępczości farmaceutycznej i kierownik Zakładu Farmacji Kryminalistycznej (wcześniej Prawa Farmaceutycznego) na Warszawskim Uniwersytecie Medycznym (WUM).
Współpraca z WUM:
- Stowarzyszenie ściśle współpracuje z Zakładem Farmacji Kryminalistycznej WUM, który jest pionierem w badaniach i analizach związanych z przestępczością farmaceutyczną.
- Ta synergia pozwala na połączenie wiedzy naukowej (analizy farmaceutyczno-kryminalistyczne) z praktycznymi działaniami na rzecz praworządności i bezpieczeństwa pacjentów.
3. Główne Obszary Działalności
Misja Stowarzyszenia realizowana jest na kilku płaszczyznach, od edukacji po bezpośrednie wspieranie działań organów ścigania:
A. Działalność Edukacyjna i Szkoleniowa
Jednym z filarów działalności Stowarzyszenia jest podnoszenie świadomości i kwalifikacji służb państwowych.
- Szkolenia dla Służb: Stowarzyszenie aktywnie uczestniczy w edukowaniu funkcjonariuszy Policji oraz Służby Celno-Skarbowej w zakresie identyfikacji i zwalczania przestępczości farmaceutycznej. Szkolenia dotyczą specyfiki nielegalnego handlu, metod fałszowania oraz procedur dochodzeniowych.
- Konferencje Naukowe: Organizowanie i współorganizowanie międzynarodowych konferencji i seminariów, takich jak te skupione wokół Światowego Tygodnia Walki ze Sfałszowanymi Lekami, gdzie prezentowane są najnowsze metody zwalczania fałszerstw, w tym z udziałem ekspertów zagranicznych (np. z OLAF czy Europejskiego Dyrektoriatu Jakości Leków).
B. Współpraca z Organami Ścigania
Stowarzyszenie działa jako pomost pomiędzy środowiskiem eksperckim a służbami, świadcząc wsparcie merytoryczne:
- Opinie Biegłego: Eksperci związani ze Stowarzyszeniem i Zakładem Farmacji Kryminalistycznej WUM przygotowują opinie biegłych na potrzeby organów ścigania w sprawach związanych z przestępczością farmaceutyczną.
- Wykrywanie Nielegalnych Produktów: Wspieranie służb w identyfikacji i konfiskacie nielegalnych leków, wyrobów medycznych i suplementów diety.
C. Udział w Akcjach Międzynarodowych
Stowarzyszenie aktywnie uczestniczy w międzynarodowych inicjatywach mających na celu zwalczanie przestępczości online:
- Akcja Pangea: Stowarzyszenie angażuje się w cykliczną, globalną operację koordynowaną przez Interpol (Akcja Pangea), której celem jest zwalczanie nielegalnego internetowego handlu lekami. Działania te polegają na kontroli małych przesyłek i likwidacji nielegalnych stron internetowych i źródeł dystrybucji.
4. Działalność w Okresie Pandemii (Od 2020 r.)
W okresie pandemii COVID-19 Stowarzyszenie stanęło przed nowymi wyzwaniami związanymi z falą przestępczości wykorzystującej strach i zapotrzebowanie na środki ochronne i lecznicze:
- Nielegalne Produkty Związane z COVID-19: Eksperci Stowarzyszenia alarmowali o rosnącej skali fałszowania i nielegalnej dystrybucji maseczek, testów na COVID-19, a nawet oferowaniu fałszywych szczepionek.
- Zwiększenie Skali Fałszerstw: Zwracano uwagę, że w tym okresie, obok tradycyjnie fałszowanych środków (np. psychotropowych i na potencję), pojawiła się duża ilość nielegalnych wyrobów medycznych.
Podsumowanie (Do Teraźniejszości)
Od swojego założenia w 2017 roku, Stowarzyszenie STOP Nielegalnym Farmaceutykom ugruntowało swoją pozycję jako kluczowy podmiot w Polsce, łączący świat nauki, prawa i bezpieczeństwa publicznego. Jego historia to ciągła walka z dynamicznie zmieniającymi się metodami przestępców farmaceutycznych, skupiona na edukacji, dostarczaniu wiedzy eksperckiej i praktycznym wsparciu dla organów ścigania. Celem pozostaje ochrona pacjentów przed zagrożeniami wynikającymi ze stosowania nielegalnych i substandardowych produktów leczniczych.

